Wat is het verschil tussen een particulier en zakelijk energiecontract?

Bij het kiezen van een energiecontract is het belangrijk om te weten of u een particulier of een zakelijk energiecontract nodig heeft. De juiste keuze hangt af van uw persoonlijke situatie, het energieverbruik en met welk doel u energie verbruikt. In dit artikel zetten we de verschillen tussen een particulier en zakelijk energiecontract overzichtelijk op een rij.

Particulier energiecontract

Een particulier energiecontract is speciaal bedoeld voor huishoudens en ondernemers die energie privé gebruiken. Als particuliere klant profiteert u vaak van gunstige energietarieven en bent u goed beschermd door de overheid. Zo heeft u als consument wettelijk recht op 14 kalenderdagen bedenktijd na het afsluiten van een contract, waardoor u rustig kunt beslissen of het aanbod bij u past. 

Daarnaast gelden er strenge regels rondom boetes en opzegvergoedingen, zodat u niet zomaar voor onverwachte kosten komt te staan. Particuliere contracten zijn meestal eenvoudig op te zeggen en u kunt vaak zonder problemen overstappen naar een nieuwe energieleverancier. Dankzij deze bescherming en flexibiliteit is een particulier energiecontract voor de meeste zzp’ers vaak de beste keuze.

Zakelijk energiecontract

Een zakelijk energiecontract is bedoeld voor bedrijven, zelfstandig ondernemers en zzp'ers die energie gebruiken voor hun onderneming. Als u thuis of voor uw onderneming gebruikt maakt van energie via een kleine aansluiting, dan heeft u enkele rechten:

• Bij het afsluiten van een vast energiecontract krijgt u een einddatum. U betaalt dus een vast bedrag per kWh of m3 gas tot aan de afgesproken datum. 
• Bij het afsluiten van een variabel contract gaat u akkoord met variabele prijzen. Dit mag tussentijds gewijzigd worden, mits dit correct staat aangegeven in de voorwaarden. U heeft geen einddatum en kunt dus tussentijds overstappen.
• Bij het afsluiten van een dynamisch contract kunnen de prijzen dagelijks (voor gas) of per uur veranderen (stroom). U heeft geen einddatum en kunt daardoor ook elk moment overstappen.
• Daarnaast heeft u recht om een modelcontract af te sluiten. Een modelcontract is een standaardcontract met een variabel tarief of met een vast tarief voor 1 jaar. De algemene voorwaarden van alle modelcontracten zijn hetzelfde. 

Zakelijke klanten kunnen kiezen uit verschillende contracten die vaak meer flexibiliteit en maatwerk bieden dan particuliere contracten. Heeft u minder dan 10 werknemers in dienst en een omzet onder de € 2 miljoen? Dan bent u volgens de wet een micro-onderneming. U geniet van extra rechten en wettelijke bescherming bij het afsluiten van een energiecontract. Wijkt het contract af van wat u beloofd was? Dan kunt u het contract laten vernietigen. 

Zakelijke energietarieven liggen daardoor vaak hoger dan particuliere tarieven, maar door het grotere verbruik en de mogelijkheid tot onderhandelen kan een zakelijk contract voordeliger uitpakken. Let wel op: zakelijke contracten kunnen stilzwijgend verlengd worden, waardoor u automatisch vastzit aan een nieuw contract als u niet tijdig opzegt. Ook heeft u geen wettelijke bedenktijd. Zodra u tekent, is het contract bindend. 

BTW op energie

Als u energie afneemt, betaalt u altijd btw. Maar wat u met die btw kunt doen, verschilt sterk tussen particulier en zakelijk gebruik.

Als particulier betaalt u 21% btw over uw energierekening. Dat bedrag is definitief: u kunt het niet terugvragen bij de Belastingdienst. Bij zakelijk energieverbruik ligt dat anders. Als ondernemer of zzp'er kunt u de btw over uw energiekosten volledig aftrekken, mits uw bedrijf volledig btw-plichtig is. 

Ook thuiswerkende zzp'ers hebben recht op gedeeltelijke btw-aftrek over hun energiekosten, mits zij kunnen aantonen dat deze kosten zijn gemaakt voor zakelijke doeleinden. Hiervoor is wel een zakelijk contract nodig.

Zorg voor een eigen werkruimte

Ondernemers en ZZP’ers die de btw willen terugvorderen zijn verplicht hun werkzaamheden uit te voeren vanaf een eigen afgebakende werkruimte. Dit kan en mag een kantoorruimte of eigen werkplaats aan huis zijn, maar dit is wel gebonden aan strikte regels. Alleen als u aan deze eisen voldoet, is het zakelijk energiecontract afsluiten relevant voor de btw-teruggave.

Om te beginnen moet uw werkruimte duidelijk afgebakend zijn. Dat betekent: een eigen ingang of opgang en eigen sanitaire voorzieningen. Bovendien moet de ruimte in principe te verhuren zijn aan een derde. Werkt u als ZZP’er gewoon aan de keukentafel, in een slaapkamer of op zolder? Dan vallen die kosten helaas buiten de boot.

Percentage zakelijk gebruik

Naast de fysieke eisen speelt ook het percentage zakelijk gebruik een belangrijke rol. Gebruikt u de werkruimte voor minder dan 10% voor uw onderneming, dan zijn de energiekosten in geen geval aftrekbaar. Komt u wel boven de 10% maar blijft u onder de 90%? Dan hangt de aftrekmogelijkheid af van de vraag of u de ruimte aanmerkt als privébezit of als ondernemingsvermogen. 

In dat geval is het raadzaam om de korte vragenlijst van de Belastingdienst te raadplegen, zodat u precies weet waar u aan toe bent. Valt u wel binnen de criteria, zorg er dan voor dat u het percentage zakelijk gebruik en de bijbehorende energiekosten correct opgeeft in uw belastingaangifte.

Privé en zakelijk op hetzelfde adres: mag dat?

Werkt u vanuit huis en wilt u een zakelijk energiecontract afsluiten op uw woonadres? In principe is het mogelijk, maar er zijn een aantal belangrijke voorwaarden waar u rekening mee moet houden.

Allereerst geldt dat u per aansluiting slechts één type contract kunt hebben: particulier of zakelijk. U kunt dus niet twee aparte contracten afsluiten voor hetzelfde adres, zolang er sprake is van één aansluiting. Alleen wanneer uw woning beschikt over meerdere, gescheiden aansluitingen, is het mogelijk om zowel een zakelijk als particulier contract naast elkaar te hebben.

Kiest u voor een zakelijk contract op uw woonadres, dan vervalt vaak de consumentenbescherming die u als particulier heeft. Zo heeft u bijvoorbeeld geen wettelijke bedenktijd meer. Ook gelden er minder strenge regels rondom opzegvergoedingen.

Energiebelasting

Naast btw betaalt u als energiegebruiker ook energiebelasting, ook wel accijns op energie genoemd. Dit is een vaste belasting die de overheid heft op het verbruik van elektriciteit en gas. De energiebelasting is niet voor iedereen gelijk. U betaalt energiebelasting over elke verbruikte kWh elektriciteit en kubieke meter (m3) gas. De overheid heeft hiervoor vijf belastingschijven vastgesteld: hoe meer energie u verbruikt, hoe lager het tarief per eenheid wordt. De eerste twee belastingschijven hanteren dezelfde tarieven. 

Voor particuliere energiecontracten wordt deze belasting automatisch verwerkt in uw energierekening. Uw energieleverancier berekent de energiebelasting op basis van uw verbruik en draagt deze af aan de overheid. Daarnaast geldt er voor huishoudens een vermindering energiebelasting (een vast bedrag dat in mindering wordt gebracht), waardoor de totale belastingdruk lager uitvalt. 

Netbeheerkosten

Naast de kosten voor energie zelf, betaalt u ook netbeheerkosten. Dit zijn de kosten voor het transport van gas en elektriciteit via het energienet naar uw woning of bedrijfspand.

Netbeheerkosten staan los van uw energieleverancier en worden bepaald door de netbeheerder in uw regio. Deze tarieven zijn in Nederland gereguleerd en voor iedereen gelijk binnen dezelfde aansluiting. Dat betekent dat er in de basis geen verschil is tussen particuliere en zakelijke klanten. U betaalt dezelfde netbeheerkosten als iemand anders met een vergelijkbare aansluiting, ongeacht of u uw energie privé of zakelijk gebruikt.