Onrust in het Midden-Oosten - stijgende energieprijzen
1. Wat gebeurt er op dit moment op de energiemarkt?
De Verenigde Staten en Iran bereikten op 17 juni j.l. een voorlopig akkoord dat de weg moest vrijmaken voor de heropening van de Straat van Hormuz. Tijdens het staakt-het-vuren daalde de gasprijs op de beurs direct. Toch vertaalde die daling zich niet één op één naar de energierekening. Belastingen, btw en netbeheerkosten bepalen immers ook een groot deel van de uiteindelijke kosten. Daarnaast kopen energieleveranciers hun energie vaak gespreid in, waardoor prijsdalingen op de groothandelsmarkt niet altijd direct doorwerkten in het energieaanbod voor consumenten. Het bestand was van korte duur: een paar weken na het akkoord hervatten beide landen de vijandelijkheden.
Zelfs bij een volledige heropening van de Straat van Hormuz zal het het tijd kosten om energiestromen en infrastructuur te herstellen. De energieprijzen blijven daardoor gevoelig voor geopolitieke ontwikkelingen, weersomstandigheden en veranderingen in vraag en aanbod. Ook de gasvoorraden blijven een aandachtspunt. Of het lukt om de voorraden vóór de winter voldoende aan te vullen, is onzeker en zorgelijk. Europa loopt steeds verder achter op de gemiddelde vulgraad van de afgelopen 5 jaar. Daardoor zullen we veel LNG moeten inkopen.
Update 8 juli: Inmiddels lopen de gasprijzen op de beurs aanzienlijk op. Deze stijging is o.a. het gevolg van hernieuwde spanningen in de Straat van Hormuz. Trump zegt dat akkoord met Iran niet meer geldt vanwege nieuwe aanvallen. Verder zorgt de verwachte terugkeer van het warme weer in Europa voor een toenemende vraag naar elektriciteit waardoor de prijzen stijgen.
Update 14 juli: De situatie in het Midden-Oosten is opnieuw geëscaleerd. De Verenigde Staten vallen militaire installaties in Iran aan, die op zijn beurt reageert met aanvallen op Amerikaanse legerbasissen en doelen in omliggende Golflanden. De gasprijs loopt verder op. Op de termijnmarkt TTF in Amsterdam tikt de gasprijs al 53 euro per megawattuur aan. Een sterk contrast met twee weken geleden, toen de prijs nog rond de 40 euro per megawattuur lag. Zolang de spanningen aanhouden, blijft de onzekerheid op de energiemarkt groot. Dat terwijl de gasvoorraden voor slechts 31% gevuld zijn. Energieleveranciers reageren al met hogere gasprijzen.
Update: 27 juli: De onrust in het Midden-Oosten is nog niet voorbij. In tegendeel: de TTF-gasprijs bereikte afgelopen vrijdag de hoogste stand van 2026 met 64 euro per megawattuur. De spanningen rond de internationale olieroutes liepen verder op door Houthi-rebellen. Vandaag staat de beursprijs gelukkig alweer een stuk lager omdat de VS en Iran dit weekend geen aanvallen hebben uitgevoerd.
2. Is het verstandig om mijn energiecontract vast te zetten?
De energiemarkt blijft onvoorspelbaar en prijzen kunnen snel veranderen. Geopolitieke ontwikkelingen, weersomstandigheden en veranderingen in vraag en aanbod kunnen allemaal invloed hebben op de energieprijzen. Voor consumenten die prijszekerheid belangrijk vinden, is een vast contract een aantrekkelijke keuze. Hiermee legt u uw tarieven voor een langere periode vast en voorkomt u dat u direct wordt geraakt door eventuele toekomstige prijsstijgingen. Uiteindelijk blijft het een persoonlijke afweging: kiest u voor zekerheid met een vast contract, of accepteert u de prijsschommelingen die horen bij een variabel of dynamisch contract?
3. Waarom stijgt of daalt mijn energierekening minder hard dan de gasprijs in het nieuws?
De prijsveranderingen in het nieuws gaan meestal over groothandelsprijzen. Deze vertalen zich niet één op één naar de energierekening van huishoudens. De gasprijs is maar een deel van de totale kosten. Belastingen, btw en netbeheerkosten vormen ook een groot aandeel. Daardoor stijgt of daalt de uiteindelijke energierekening minder hard dan de groothandelsprijs van gas zelf. Bij een dynamisch contract ziet u wél direct de prijsveranderingen door in de energierekening.
4. Waarom veranderen ook stroomprijzen als de gasprijs stijgt of daalt?
Een deel van de elektriciteit in Nederland wordt opgewekt met gascentrales. Als de gasprijs stijgt of daalt, wordt daardoor elektriciteit ook duurder of goedkoper. Doordat elektriciteit ook door andere bronnen wordt opgewekt, zoals bijvoorbeeld wind en zonne-energie, verandert de elektriciteitsprijs minder snel dan de gasprijs.
5. Mijn vaste contract loopt later dit jaar af, kan ik nu al overstappen?
Een energiecontract openbreken is doorgaans niet interessant. Wel is het mogelijk om nu alvast een contract af te sluiten dat later dit jaar ingaat. Bij de meeste leveranciers kunt u een vast contract kiezen dat pas na 3 maanden start. Sommige leveranciers bieden zelfs de mogelijkheid om tot 6 maanden vooruit een contract vast te leggen. Dit kan een slimme keuze zijn als u zekerheid wilt over uw energietarieven. Dit vaste contract gaat dan pas in zodra uw huidige contract verlopen is, maar wel tegen de prijzen die u vandaag vastlegt. Hiervoor is het wel belangrijk dat u op het aanmeldformulier op Gaslicht.com de einddatum van uw huidige vaste contract invult. U blijft dan profiteren van een eventuele welkomstkorting en hoeft dan niet uw huidige contract voortijdig te beëindigen.
6. Ik zit nu op een variabel tarief, kan ik overstappen?
Ja, als u nu een variabel tarief heeft, kunt u direct overstappen naar een vast contract. Daarmee kiest u voor meer zekerheid en bent u mogelijke prijsstijgingen van variabele tarieven in de komende maanden voor. In de vergelijker op Gaslicht.com ziet u direct wat voor u het beste aanbod is. Tip: vergelijkt u de tarieven van vaste contracten met uw huidige variabele tarieven, houd er dan rekening mee dat de variabele tarieven de komende tijd waarschijnlijk zullen stijgen als gevolg van de hogere groothandelsprijzen.